Drie keer een stadionverbod, maar Bernstein wordt toch voorzitter van Hertha

De nieuwe voorzitter van Bundesliga-club Hertha BSC is geen beroemde oud-voetballer of een doorgewinterde beroepsbestuurder. Kay Bernstein is een fanatieke supporter van de club, die jarenlang de capo was van de harde kern.

In die periode liep hij zelfs tot driemaal toe tegen een stadionverbod aan. Dat maakt dat zijn verkiezing tot voorzitter van Hertha, dat afgelopen seizoen nét ontsnapte aan degradatie naar het tweede niveau, ook in Duitsland tot de nodige gefronste wenkbrauwen leidde.

Maar toch is het geen toeval dat juist in de Bundesliga iemand als Bernstein de scepter gaat zwaaien bij een grote club.

De 41-jarige Bernstein is al zijn hele leven aan Hertha verknocht. Als jongeman was hij een van de oprichters van de ultra-groep Harlekins, die vanaf het einde van de jaren negentig de sfeer bepaalde in het Olympiastadion in Berlijn.

Bernstein was een capo, iemand die tijdens wedstrijden met een megafoon in de hand en zijn rug naar het veld supportersliederen inzette. In die jaren werd hem na incidenten meerdere malen de toegang tot het stadion ontzegd.

In Duitse media werd zijn eerste stadionverbod verklaard: in een protestactie tegen een sponsor werden vanaf de tribunes spullen op het veld gegooid en daarbij werd iemand geraakt. Bernstein werd beschouwd als aanstichter van het incident.

Tegelijkertijd zetten Bernstein en zijn medesupporters zich ook in voor goede doelen. Zo werd bijvoorbeeld geld opgehaald voor leukemiepatiënten.

Met de jaren werd Bernstein iets minder actief in de supportersscene en richtte hij zich op zijn gezin en zijn loopbaan. Hij had zijn eigen bedrijf en verdiende daar goed geld mee.

Toch bleef hij altijd betrokken bij het wel en wee van Hertha, dat het de laatste jaren sportief erg moeilijk heeft. Binnen de club heerst onrust en ondanks talloze geïnvesteerde miljoenen blijft succes uit.

Toen de vorige voorzitter Werner Gegenbauer in mei opstapte, stelde Bernstein zich kandidaat als zijn opvolger. Hij ging de strijd aan met de voormalig CDU-politicus Frank Steffel, die door de raad van commissarissen van de club was benaderd voor de baan.

Op de ledenvergadering van maandag werd Bernstein dus verkozen boven Steffel en onder luid gejuich van de aanwezigen gepresenteerd als nieuwe voorzitter.

Supporters in bestuur

Dat een fanatieke supporter voorzitter wordt, is ook in Duitsland nieuws. Maar dat fans meebesturen niet. Dankzij de 50+1-regel is dat zelfs heel normaal. En vaak gebeurt het tot volle tevredenheid.

Ook Youri Mulder, die sinds een jaar in de raad van commissarissen van Schalke 04 zit, bevalt het werken met supporters uitstekend.

“Supporters willen het beste voor hun club en ze weten precies van de hoed en de rand. Het zijn geen mensen die mikken op kortstondig sportief succes, maar ze denken juist vanuit een visie voor de lange termijn, die ze ook nog eens heel goed kunnen onderbouwen.”

Mulder had al in zijn jaren als voetballer een goede band met de aanhang van Schalke. Hij voelde zich meteen thuis bij de volksclub uit Gelsenkirchen. “Als speler word je hier door de supporters bewust gemaakt dat je onderdeel bent van een groter geheel. De afstand tussen de supporters en spelers is hier klein.”

Toen Mulder aan zijn taak begon, verkeerde Schalke net als Hertha in sportief zwaar weer. “Net als bij Hertha was er eigenlijk geld genoeg, maar waren de prestaties er niet. De supporters waren er in tegenstelling tot andere bestuursleden erg op tegen dat delen van de club verkocht werden. Dat is echt door de leden tegengehouden.”

Sociale controle

Net als in Nederland zijn er in Duitsland weleens problemen met supportersgeweld in de stadions. Mulder denkt dat het ‘Duitse systeem’ daar juist een oplossing in biedt. “Het maakt het stukken beter mogelijk om mensen individueel aan te spreken en mensen die zich misdragen te weren. Door de korte lijnen is het snel duidelijk welke supporter bij welke groep hoort en daar kan dan naar gehandeld worden. Het vergroot de sociale controle.”

Door het systeem waarin leden veel invloed hebben, komt Mulder geregeld op avonden met supporters. “Clubs als Schalke en Hertha zijn enorm, met allerlei soorten fans, die inspraak hebben. De ledenbijeenkomsten zijn geweldig: er wordt serieus overlegd, maar ook opeens samen een lied gezongen.”

Mulder ziet het als een missie van hem en zijn collega’s om de inspraak van supporters in stand te houden en te faciliteren. “De angst in Duitsland is dat er anders Engelse taferelen ontstaan, met clubeigenaars met miljoenen uit allerlei landen. Want als je je zeggenschap eenmaal weggeeft als club, krijg je die nooit meer terug.”

Bernstein kondigde bij zijn verkiezing van maandag aan een eenheid te willen creëren binnen Hertha. “We zijn vervreemd geraakt van de basis” zei hij. “Het gaat erom dat we de mensen die om Hertha BSC geven, serieus gaan nemen.”